معکوس تابع

مقطع تحصیلی: عمومی
غیر فعال سازی ستارهغیر فعال سازی ستارهغیر فعال سازی ستارهغیر فعال سازی ستارهغیر فعال سازی ستاره
 

با توجه به این که هر تابع خود نیز یک رابطه است‏، تعریف زیر را نیز برای معکوس یک تابع می‌توان بیان نمود:

معکوس تابع : ‏تابع  ‎f‎  که از مجموعه ‎‏‎ ‎A‎ ‎(دامنه تابع) به مجموعه ‎‎ B‎‎ (برد تابع) به صورت زیر بیان شده است‎‏‏، را در نظر بگیرید.

\(f: A\rightarrow B\)

\(f =‎\{‎‎‎‏‎(a , b) ‎\subset‎ ‎A\times B | a\in A , b\in B \}‎\)‎‎‎‎

در اینصورت معکوس تابع  ‎f‎، رابطه‌ای چون‎g‎ ‎  است که به شکل زیر خواهد بود:

\( f: B\rightarrow A\)

‎‎‎‎\(‎g‎=‎\{‎‎‎‏‎(b , a) ‎\subset‎ B\times A |‎(a , b)\in ‎f‎ \}‎\)

معکوس‏ تابع f را نیز با نماد f-1‎‏ ‎نشان‎ می‌دهیم.


در واقع تعریف بالا بیان می‌کند، تابع معکوس را می‌توان با جابه‌جا کردن مکان مولفه‌های تمام زوج‌های مرتبی که در مجموعه f موجود می‌باشند به دست آورد.

‎‏مثال ۱. معکوس توابع زیر را به دست آورید.‎

  1. \(f ‎=\{(1 , 5) , (2 , 6), (3 , 4)\}‎\)‎‎

معکوس تابع ‎f‎‎‏ به صورت زیر بدست خواهد آمد:

\(‎f^{-1}‎‎ ‎=\{(5 , 1) , (2 , 6), (4 , 3) \}‎\)

با توجه به شکل زیر می‌توان مشاهده کرد که برای به دست آوردن معکوس تابع f کافی است جای مولفه های هر زوج مرتب در مجموعه f را عوض کنید.

در قسمت اول این مثال مشاهده می‌کنید که معکوس تابع f ، خود نیز یک تابع است. 

  1. ‎‎‎\(‎g‎ ‎=\{(1 ,‎a‎) , (2 , a), (3 , 4)\}‎\)

داریم:

‎‎\(‎‎g‎^{-1}‎‎ ‎=\{(a , 1) , (a , 2), (3 , 4)\}‎\)‎‎

قسمت دوم ‏مثال بالا نشان می‌دهد که معکوس تابع g تنها یک رابطه است و تابع نمی‌باشد، زیرا پیکان مربوط به عنصر a در 1-g به دو عضو ۱ و ۲ متصل شده است و این موضوع در تناقض با مفهوم تابع بودن می‌باشد. ‏اکنون سوالی که در اینجا مطرح می‌گردد این است که در چه شرایطی معکوس یک تابع، خود نیز یک تابع است؟ ‏برای پاسخ به این سوال می‌توانید به مفهوم یک به یک بودن رجوع نمایید.

نکته ۱. با توجه به مثال بالا می‌توان بیان نمود که معکوس یک تابع لزوماً تابع نیست.

تمرین ۱. معکوس توابع زیر را به دست آورید و با رسم شکل نشان دهید معکوس کدامیک تابع و معکوس کدامیک تنها یک رابطه است.

  1. \(f = \{(1 , 1) , (5 , a) , (6 , 3) , (c , d) \}\)
  2. \(g =\{( 6 , 3), (a  , a) , (10 , 1) , (11 , 1) , (12 , a) \}\)
  3. \(h = \{(xx , x) , (xxx , x) , (x , x) \}\)

نظر خود را اضافه کنید.

ارسال نظر به عنوان مهمان

0
نظر شما به دست مدیر خواهد رسید
  • هیچ نظری یافت نشد

جدیدترین محصولات

راهنما و تشریح المسائل معادلات دیفرانسیل معمولی و کاربردهای آن، جورج اف سیمونز، لطفی، مهدیانی راهنما و تشریح المسائل معادلات دیفرانسیل معمولی و کاربردهای آن، جورج اف سیمونز، لطفی، مهدیانی بازدید (254)
کتاب راهنما و حل المسائل معادلات دیفرانس...
حل تمرین های کتاب ریاضی هشتم خیلی سبز  فصل نهم حل تمرین های کتاب ریاضی هشتم خیلی سبز فصل نهم بازدید (1539)
حل تمرین های کتاب ریاضی هشتم خیلی سبز ف...
جزوه معادلات دیفرانسیل استاد یوسف نژاد، دانشگاه صنعتی شریف بهار 1397 جزوه معادلات دیفرانسیل استاد یوسف نژاد، دانشگاه صنعتی شریف بهار 1397 بازدید (1461)
جزوه معادلات دیفرانسیل استاد یوسف نژاد، ...
جزوه جبر یک دکتر غلامزاده محمودی دانشگاه صنعتی شریف 96-97 جزوه جبر یک دکتر غلامزاده محمودی دانشگاه صنعتی شریف 96-97 بازدید (1574)
جزوه جبر یک دکتر غلامزاده محمودی دانشگاه...
حل تمرین های کتاب کار ریاضی هفتم خیلی سبز  فصل  نهم حل تمرین های کتاب کار ریاضی هفتم خیلی سبز فصل نهم بازدید (1559)
حل تمرین های کتاب کار ریاضی هفتم خیلی سب...

فایل های تصادفی

حل تمرین های فصل پنجم کتاب کار ریاضی هشتم خیلی سبز حل تمرین های فصل پنجم کتاب کار ریاضی هشت... بازدید (2497)
حل تمرین های فصل پنجم کتاب کار ریاضی هشت...
پاسخ تشریحی آزمون پایانی هندسه دهم 13960313 ناحیه 3 تبریز- طوفانی پاسخ تشریحی آزمون پایانی هندسه دهم 13960... بازدید (4704)
پاسخ تشریحی آزمون هندسه دهم تاریخ آزمون:...
پاسخ تشریحی پایانترم ریاضی مهندسی 13891028 دکتر فتوحی دانشگاه صنعتی شریف پاسخ تشریحی پایانترم ریاضی مهندسی 138910... بازدید (7651)
پاسخ تشریحی نمونه سوال پایانترم ریاضی مه...
حل تمرین ها، فعالیت ها و کاردرکلاس های هندسه 2 دبیرستان 97-98 حل تمرین ها، فعالیت ها و کاردرکلاس های ه... بازدید (3585)
حل کلیه تمرین های کتاب هندسه دو دبیرستان...
مقدمه کتاب هندسه جبری میلز رید مقدمه کتاب هندسه جبری میلز رید... بازدید (10680)
ترجمه رحیم زارع نهندی ، مرکز نشر دانشگاه...

پربازدیدترین محصولات

حل المسائل کتاب نظریه مجموعه ها و کاربردهای آن (مبانی ریاضی) لین و لین حل المسائل کتاب نظریه مجموعه ها و کاربردهای آن (مبانی ریاضی) لین و لین بازدید (33727)
پاسخ سوالات و تمرینات کتاب نظریه مجموعه ...
مثلث نوشته دکتر میرزاوزیری مثلث نوشته دکتر میرزاوزیری بازدید (25150)
کتاب مثلث دکتر میرزاوزیری ، رمز فایل www...
اشتباه سوزنبان دکتر میرزاوزیری اشتباه سوزنبان دکتر میرزاوزیری بازدید (24243)
نویسنده : دکتر مجید میرزاوزیری ؛ چاپ او...
حافظه استاد، نوشته دکتر میرزاوزیری حافظه استاد، نوشته دکتر میرزاوزیری بازدید (22467)
حافظه استاد، نوشته دکتر میرزاوزیری چاپ...
آشنایی با نظریه گراف، دوگلاس بی وست آشنایی با نظریه گراف، دوگلاس بی وست بازدید (22105)
دانلود کامل کتاب آشنایی با نظریه گراف دو...
  • تهران و کرج
  • 09190-24816-0
  • این ایمیل آدرس توسط سیستم ضد اسپم محافظت شده است. شما میباید جاوا اسکریپت خود را فعال نمایید

آمار سایت

ارسال پیام برای ما

  Mail is not sent.   Your email has been sent.
بالا